Në kohën e okupimit serb, kur sportistët shqiptarë u përjashtuan nga stadiumet dhe objektet sportive, Malisheva u bë një nga vendet ku futbolli vazhdoi të jetonte. Falë sakrificës së disa familjeve, livadhet e fshatit u shndërruan në një simbol të qëndresës, bashkimit dhe dashurisë për sportin.
Vitet e ’90-ta ishin një periudhë e rëndë për shqiptarët e Kosovës. Përveç largimit të dhunshëm nga institucionet arsimore dhe vendet e punës, represioni serb preku edhe sportin, duke i privuar futbollistët shqiptarë nga stadiumet dhe hapësirat ku zhvillonin aktivitetet e tyre.
Por, edhe në rrethana të tilla, dëshira për të luajtur futboll nuk u shua. Ashtu si në shumë fusha të tjera të jetës, shqiptarët gjetën mënyra për të vazhduar aktivitetet sportive dhe për të ruajtur identitetin e tyre kombëtar.
Malisheva, strehë e futbollit shqiptar
Pas largimit nga stadiumet, futbollistët u detyruan të kërkonin hapësira alternative për zhvillimin e ndeshjeve. Fillimisht, disa takime u organizuan në Përlepnicë dhe Dobërqan, por kushtet e papërshtatshme e bënin të vështirë vazhdimin e garave në ato terrene.
Zgjidhja u gjet në Malishevë të Gjilanit, ku disa livadhe pranë rrugës u vunë në dispozicion për krijimin e një fushe futbolli. Për ta realizuar këtë, nevojitej bashkëpunimi i pronarëve të tokave, të cilët duhej të bashkonin parcelat e tyre për të krijuar një hapësirë të përshtatshme për ndeshje.
Pikërisht këtu mori jetë një prej historive domethënëse të sportit kosovar: pronarët e tokave vendosën të kontribuonin që futbolli shqiptar të mos ndalej, pavarësisht presionit dhe rreziqeve të kohës.
Gjashtë emra që mbetën në historinë e qëndresës sportive
Në këtë nismë u përfshinë Sylejman Faik Syla, Januz Faik Januzi, Mustafë Zenel Mustafa, Avdi Sahit Murtezi nga Uglari, Bajram Avdyl Sahiti dhe Shaban Emin Isufi.
Kontributi i tyre qëndron te vendimi për të vënë tokën private në shërbim të një qëllimi të përbashkët, duke u krijuar futbollistëve shqiptarë mundësinë që të vazhdonin garat në një kohë kur hapësirat sportive u ishin mohuar.
Sot, këta burra nuk janë më në mesin e të gjallëve, por vepra e tyre mbetet pjesë e kujtesës së Malishevës dhe e historisë së futbollit në këtë pjesë të Kosovës.
Mijëra tifozë në ndeshjet që tejkalonin sportin
Me kalimin e kohës, fusha e Malishevës u shndërrua në një pikëtakim të rëndësishëm për dashamirët e futbollit. Ditët e ndeshjeve sillnin në fshat tifozë të shumtë, ndërsa përballjet mes Dritës dhe Gjilanit ishin ndër ngjarjet që tërhiqnin interes të veçantë.
Sipas rrëfimeve të përfshira në historinë e kësaj fushe, në tribuna dhe përreth saj mblidheshin mijëra shikues, me vlerësime që arrinin nga 7 mijë deri në 10 mijë të pranishëm.
Në atë periudhë, ndeshjet nuk ishin vetëm përballje sportive. Ato krijonin mundësi për bashkim, ruajtjen e solidaritetit dhe vazhdimin e jetës publike shqiptare, pavarësisht rrethanave të vështira politike.
Për këtë arsye, livadhet e Malishevës u kujtuan jo vetëm si një fushë ku luhej futboll, por edhe si një hapësirë ku sporti u bë shprehje e qëndresës.
Familjet e Malishevës: Krenari për sakrificën e prindërve
Familjarët e kontribuuesve e kujtojnë me krenari vendimin e prindërve të tyre për t’u dalë në ndihmë futbollistëve shqiptarë. Sipas dëshmive të tyre, kjo nismë u ndërmor në një kohë kur pronarët përballeshin me presion dhe kërcënime nga pushteti i atëhershëm.
Ata vlerësojnë se, përmes këtij veprimi, Malisheva arriti t’u ofronte sportistëve një mundësi për të vazhduar aktivitetin dhe të rinjve një hapësirë për t’u mbledhur rreth futbollit.
Historia e tyre dëshmon se kontributi për shoqërinë nuk matet vetëm me pasuri apo poste, por edhe me gatishmërinë për të ndihmuar në momentet kur një komunitet ka më shumë nevojë.
Pranimi i kontributit dhe ruajtja e kujtesës
Identifikimi i personave që kontribuuan në krijimin e fushës është rezultat i një procesi hulumtues dhe i bashkëpunimit me banorët e Malishevës. Megjithatë, mbetet e hapur mundësia që të ketë edhe pronarë të tjerë që kanë dhënë tokën e tyre dhe emrat e të cilëve nuk janë përfshirë ende në këtë listë.
Për këtë arsye, banorët dhe familjarët që posedojnë informacione shtesë ftohen të ndihmojnë në plotësimin e historisë, në mënyrë që asnjë kontribut të mos mbetet pa u përmendur.
Sipas njoftimit të publikuar për këtë nismë, kontribuuesit pritet të nderohen në një ceremoni solemne me mirënjohje nga Lidhja Rajonale e Futbollit e Gjilanit dhe Federata e Futbollit e Kosovës.
Livadhet e Mbijetesës mbeten një dëshmi se, edhe në kohët më të vështira, solidariteti dhe dashuria për futbollin mund të krijojnë histori që i mbijetojnë kohës. Burrat e Malishevës nuk u kujtuan vetëm për tokën që vunë në dispozicion, por edhe për mundësinë që i dhanë sportit shqiptar të vazhdonte në një periudhë kur shumë dyer ishin mbyllur.
Historia e tyre meriton të ruhet dhe të përcillet te brezat e rinj si pjesë e trashëgimisë sportive dhe shoqërore të Kosovës.
Leave a Reply